روان‌شناسی فرهنگی

روان‌شناسی فرهنگی

رضایت از زندگی بر اساس خطاهای شناختی با نقش میانجی اهمال‌کاری دانش‌آموزان دارای اعتیاد به فضای مجازی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار گروه برنامه‌ریزی درسی، پژوهشکدۀ تحقیق و توسعه علوم انسانی (سمت)، تهران، ایران
2 دانشیار پژوهشکده تحقیق و توسعه علوم انسانیِ «سمت»
3 دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهر قدس
چکیده
پژوهش حاضر با هدف پیش‌بینی رضایت از زندگی بر اساس خطاهای شناختی با نقش میانجی اهمال‌کاری دانش‌آموزان دارای اعتیاد به فضای مجازی بود. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه دانش‌آموزان اعم از دختر یا پسر مقطع متوسطه‌ی اول شهر تهران در سال تحصیلی 1401-1400 می‌باشد. حجم نمونه، با استفاده از روش کلاین و در نظر گرفتن احتمال ریزش نمونه، 335 نفر در نظر گرفته شد که با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و پس از جمع‌آوری داده‌ها تعداد نهایی نمونه به 327 نفر کاهش یافت. اطلاعات اصلی این پژوهش با استفاده از رضایت از زندگی داینر ، خطاهای شناختی لیتنبرگ و همکاران ، اهمال‌کاری تاکمن و اعتیاد به اینترنت یانگ به‌دست آمد. در تجزیه‌وتحلیل اطلاعات از آمار توصیفی (شاخص‌های میانگین، انحراف معیار، چولگی و کشیدگی) و آمار استنباطی ضریب همبستگی پیرسون با نرم‌افزار SPSS-23 و مدل‌سازی معادلات ساختاری با نرم‌افزار LISREL استفاده شد. نتایج پژوهش حاکی از آن بود که خطاهای شناختی با نقش میانجی اهمال‌کاری توان پیش‌بینی رضایت از زندگی را در دانش‌آموزان دارای اعتیاد به فضای مجازی دارد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

life satisfaction based on cognitive errors with the mediating role of procrastination in students with cyberspace addiction

نویسندگان English

soma saboorirad 1
Mohamad Armand 2
Gholamreza Mohammadi Farhamand 3
1 Associate Professor of the Department of Curriculum Planning, Humanities Research and Development Institute, Tehran, Iran.
2 Associate Professor of Humanities Research and Development Institute of "Samt"
3 Islamic Azad University, Quds City Branch
چکیده English

The present study was aimed at predicting life satisfaction based on cognitive errors with the mediating role of procrastination of students with cyberspace addiction. The statistical population of this research includes all students of the first secondary level in Tehran in the academic year of 1401-1400. The sample size, using the Klein method and taking into account the possibility of sample dropout, was considered to be 180 people who were selected using available sampling method. The main data of this research was obtained using Diener's life satisfaction, Litenberg et al.'s cognitive errors , Tuckman's procrastination and Young's Internet addiction . Descriptive statistics (mean, standard deviation, skewness and kurtosis indices) and inferential statistics of Pearson's correlation coefficient and structural equation modeling with LISREL software were used in data analysis. The results of the research indicated that cognitive errors with the mediating role of procrastination can predict life satisfaction in students with cyberspace addiction.

کلیدواژه‌ها English

"life satisfaction"
"cognitive errors"
"procrastination"
"cyberspace addiction"
ایلانلو، ح.، احمدی، ص؛ زهراکار، ک. و گومز بنیتو، ج. (1401)، «اثربخشی مشاوره گروهی فراشناختی بر اعتیاد به اینترنت و اهمال‌کاری تحصیلی در دانش‌آموزان»، روان‌شناسی و روان‌پزشکی شناخت، 9 (2): 131­145.
حسین‌زاده فیروزآباد، ی.، بساک‌نژاد، س. و داوودی، ا. (1396)، «پیش‌بینی مؤلفه‌های اضطراب امتحان با توجه به اهمال‌کاری رفتاری، اهمال‌کاری تصمیم‌گیری و اجتناب شناختی در دانشجویان»، روان‌پزشکی و روان‌شناسی بالینی ایران، 23 (4): 424­437.
حسین‌زاده، ع. (1390)، «خطاهای شناختی و نقش آن در نارضایتی از زندگی»، روان‌شناسی و دین، 4 (3): 125­144.
حق‌محمدی‌شراهی، ق. (1400)، «بررسی رابطۀ تعلل‌ورزی با خطاهای شناختی و کمال‌گرایی در نوجوانان»، اولین همایش ملی روان‌شناسی بالینی کودک و نوجوان، اردبیل.
حق‌محمدی‌شراهی، ق.، استوار، ز. و برماس، ح. (1400)، «اهمال‌کاری: نقش پیش‌بین خطاهای شناختی و کمال‌گرایی»، رویش روان‌شناسی، 10 (3): 55­71.
خانجانی، م.، قنبری، ف. و نعیمی، ا. (1398)، «بررسی ارتباط کارکرد خانواده، سبک دلبستگی و سبک‌های تربیتی والدین با اعتیاد به اینترنت در نوجوانان»، فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی، 37: 121­142.
دهقانی، م. و آزادی، م. (1397)، «بررسی ارتباط بین شوخ‌طبعی، حمایت اجتماعی ادراک شده و رضایت از زندگی در میان دانشجویان»، بررسی مسائل اجتماعی ایران، 9 (2): 1­15.
رئیسی، ف. و ریاسی، م. (1401)، «پیش‌بینی میزان اهمال‌کاری دانشجویان بر اساس اعتیاد به اینترنت و درک استعاری زمان در دوران شیوع ویروس کرونا»، روان‌شناسی و روان‌پزشکی شناخت، 9 (1): 73­83.
سیدقلعه، ف.، س.، طالبی، ن.، خوش‌گفتار، م. و پیرزاده، آ. (1401)، «بررسی شیوع اعتیاد به اینترنت و برخی عوامل مرتبط با آن در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی اصفهان سال‌های 99­1398»، تحقیقات نظام سلامت، 18 (1): 34­52.
شریفی‌رهنمو، س.، فتحی، آ.ا. و شریفی‌رهنمو، م. (1400)، «رابطه میزان اعتیاد اینترنتی با اهمال‌کاری تحصیلی و بهزیستی روان‌شناختی دانش‌آموزان متوسطه»، چشم‌انداز برنامۀ درسی و آموزش، 1 (2).24­41.
عبدی‌زرین، س.، اکبرزاده، م. و مصطفوی، م. (1398)، «نقش تنظیم هیجانی و فرسودگی تحصیلی در پیش‌بینی اهمال‌کاری تحصیلی در دانشجویان دانشگاه اصفهان»، فصلنامه روان‌شناسی فرهنگی، 3 (1)؛ 175­192.
عثمانی، ا.، سلیمانی، ا. و زینالی، ش. (1399)، «بررسی مدل معادلات ساختاری حمایت اجتماعی ادراک شده و رضایت از زندگی با اعتیاد به اینترنت: با نقش واسطه‌ای سرمایه اجتماعی»، انتظام اجتماعی، 12 (2): 21­45.
فرهوش، م.، عرفانی، ا. و حبیب‌اللهی، ح. ر. (1398)، «رابطۀ دلبستگی به خدا با شادکامی و رضایت از زندگی در طلاب و غیر‌طلاب»، فصلنامه روان‌شناسی فرهنگی، 3 (1)؛ 223­209.
کاظمی، م.، فیاضی، م. و کاوه، م. (1389)، «بررسی میزان شیوع تعلل و عوامل مؤثر بر آن در بین مدیران و کارکنان دانشگاه»، پژوهشنامۀ مدیریت تحول، 2 (4): 54­71.
مام‌شریفی، پ.، اکبری بجندی، ن. و اسدی، ن. (1399)، «تدوین مدل پیش‌بینی اعتیاد به اینترنت بر اساس کیفیت زندگی و رضایت از زندگی: نقش واسطه‌ای راهبردهای مقابله با استرس»، علوم روان‌شناختی، 19 (89): 541­551.
مرادقلی، ف.، روزخوان، م.، قدیری حکم، ا. و ابهر زنجانی، ف. (1400)، «نقش ابعاد شخصیتی هگزاکو و اهمال‌کاری در پیش‌بینی رضایت از زندگی دانشجویان، پیشرفت‌های نوین در روان‌شناسی»، علوم تربیتی و آموزش و پرورش، 4 (29).
نعیمی، ل. و گلشنی، ف. (1398)، «اثربخشی آموزش هوش اخلاقی بر خطاهای شناختی زنان مبتلا به اختلال اضطراب فراگیر»، سلامت اجتماعی، 6 (4): 389­396.
همتی، م. (1398)، «بررسی رابطۀ بین خطاهای شناختی و باورهای غیرمنطقی با کیفیت زندگی و سلامت روان در دانشجویان دانشگاه آزاد مرودشت»، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت.
هومن، ح. ع. (1384)، مدلیابی معادلات ساختاری با استفاده از نرم‌افزار لیزرل، تهران: سمت.
 
Blachino, A. Przepiokra, A. Benvenuti, M. Mazzoni, E. & Seidman, G. (2019). “Relations between Facebook Intrusion, Internet Addiction, Life Satisfaction, and Self-Esteem: a Study in Italy and the USA”. International Journal of Mental Health and Addiction, 17 (4), 793–805.
Buneviciene, I., & Bunevicius, A. (2021). “Prevalence of internet addiction in healthcare professionals: Systematic review and meta-analysis”. International Journal of Social Psychiatry, 67 (5), 483-491
Diener‚ E.‚ Emmons‚ R.A.‚ Larsen‚ R.J.‚ & Griffin‚ S. (1985). “The Satisfaction with Life Scale”. Journal of Personality Assessment‚ 49‚ 71-75.
Dillon KP, Bushman BJ. (2015). Unresponsive or unnoticed? Cyberbystander intervention in an experimental cyberbullying context. Computers in Human Behavior, 45, 144-150
Eisenbeck N, Carrenob DF, Ucles-Juarezb U. (2019). From psychological distress to academic procrastination: Exploring the role of psychological inflexibility. Journal of Contextual Behavioral Science, 13, 103-108.
Geng J, Han L, Gao F, Jou M, Huang CC. (2018). Internet addiction and procrastination among Chinese young adults: A moderated mediation model. Computers in Human Behavior, 84, 320-33
Gong, Z., Wang, L., & Wang, H. (2021). Perceived stress and internet addiction among Chinese College Students: Mediating effect of procrastination and moderating effect of flow. Frontiers in Psychology, 12, 2290.
Hayat AA, Kojuri J, Amini M. (2020). Academic procrastination of medical students: The role of Internet addiction. Journal of advances in medical education & professionalism, 8 (2), 83-89
Klein EM, Beutel ME, Muller K W, Wolfling K, Brahler E, Zenger M. (2019). Assessing procrastination. European Journal of Psychological Assessment, 35, 633-640
Locke, S. R., & Brawley, L. R. (2016). Development and initial validity of the exercise-related cognitive errors questionnaire. Psychology of Sport and Exercise, 23, 82-89
Nam, Y., Kim, Y.-H., & Tam, K. K.-P. (2018). Effects of Emotion Suppression on Life Satisfaction in Americans and Chinese. Journal of Cross-Cultural Psychology, 49 (1), 149–160.
Rebetez, M. M. L., Rochat, L., Barsics, C., & Van der Linden, M. (2018). Procrastination as a self-regulation failure: The role of impulsivity and intrusive thoughts. Psychological reports, 121 (1), 26-41.

  • تاریخ دریافت 15 مهر 1401
  • تاریخ بازنگری 09 دی 1401
  • تاریخ پذیرش 20 شهریور 1402