نقش سازگاری در مراحل اولیه ازدواج در پایدارسازی آن

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد مشاورة خانواده، گروه مشاوره، دانشکدة روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

2 استادیار گروه مشاوره، دانشکدة روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

3 دانشیار گروه مشاوره، دانشکدة روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

10.30487/jcp.2022.302621.1308

چکیده

پایداری ازدواج سنگ‌بنای خانواده‌ای سالم و رشدیافته را ایجاد می‌کند و زمینه‌ساز محیطی مناسب برای رشد فرزندان و سایر اعضای خانواده است. هدف این پژوهش شناسایی بسترهای سازگاری زناشویی در مراحل اولیۀ ازدواج در پایدارسازی آن بود. در راستای این هدف، اطلاعات موردنیاز برای پژوهش از طریق روی‌آورد کیفی و روش پدیدارشناسی با استفاده از نمونه‌برداری هدفمند و در هر مرحله باتوجه به تحلیل داده‌های پیشین از بین 22 نفر (11 زن و شوهر) که در زمان مصاحبه حداقل 3 و حداکثر 7 سال از ازدواجشان گذشته بود و به اذعان خودشان تجربۀ تعارض‌های شدید، فزاینده و مرتبط با متارکه و طلاق نداشته‌اند، گردآوری شد. ابزار پژوهش مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته و تجزیه و تحلیل یافته‌ها، به روش هفت مرحله‌ای کلایزی انجام شد. پس از کدگذاری مصاحبه‌ها و دسته‌بندی مضامین فرعی، 11 مضمون اصلی «فضایل فردی، فضایل زوجی، مدیریت سازندۀ تعارض، باورهای مذهبی، حفظ حریم زناشویی، انعطاف‌پذیری، انتخاب سازنده، حمایت خانواده‌ها، تأثیر گذر زمان بر روابط زوجین، ساختار ارتباطی سالم، رشد و ارتقای زوجی» و مضمون هسته‌ای، «فضایل شکل‏دهندۀ چرخۀ مثبت ارتقابخش رابطۀ زناشویی» به دست آمد. می‌توان نتیجه گرفت که ازدواج پایدار پدیده‌ای است که مستلزم داشتن شرایط و عوامل متعددی است و نقش سازگاری و مؤلفه‌های مرتبط با آن، در پایداری ازدواج به‌ویژه در مراحل و سال‌های ابتدایی آن، بسیار حائز اهمیت بوده است.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The role of adaptation in the early stages of marriage in its stabilization

نویسندگان [English]

  • Masoumeh Aflatooni 1
  • javad khodadadi sangdeh 2
  • kiiumars farahbakhsh 3
1 Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran
2 Allameh Tabatabaie tehran iran
3 Allameh Tabatabai University of Tehran Iran
چکیده [English]

The aim of this study was to investigate the role of adjustment in the early stages of marriage in its stabilization. In line with this goal, the information required for research through qualitative approach and phenomenological method using purposive sampling and at each stage according to the analysis of previous data from 24 people (12 couples) who at the time of the interview at least 3 The year had passed since their marriage, and they admitted that they had not experienced any intense, growing, divorce or divorce-related conflicts. From the coding of interviews and the categorization of sub-topics, 16 main themes: "Couples virtues, individual virtues, constructive conflict management, religious beliefs, marital privacy, flexibility, Constructive marriage, family support, effective cognitive attitudes, positive role modeling, the effect of time on couples' relationships, emotional self-regulation, mutual support and support, participatory decision-making, healthy communication structure, couple growth and development, and the core theme, "Couples in early marriage in order to adapt to individual and couple virtues and rely on the capabilities of the couple outside the system, perceives marriage constructively and activates a positive cycle of interactions and pleasant outcomes." The result can be He concluded that stable marriage is a phenomenon that requires several conditions and factors, and the role of adaptation and its related components has been very important in the stability of marriage, especially in its early stages and years.

کلیدواژه‌ها [English]

  • adaptation
  • Marriage
  • Stabilization
  • qualitative approach
آذرکیش، م.، نادری، ف.، عسکری، پ.، و حیدری، ع. (1396). اثربخشی آموزش جنسی بر بخشش رنجش خاص زناشویی و پایداری ازدواج زنان متأهل شهر آبادان. سلامت جامعه،  4(3) ،102-121.
آقایی، ی.، کلانتر کوشه، م.، نعیمی، ا.، و ناصر مقدسی، ع. (1397). پدیدارشناسی مؤلفه‌های روان‌شناختی مؤثر بر سازگاری زناشویی متأهلین مبتلا به بیماری مالتیپل اسکلروزیس. مجلۀ تحقیقات کیفی در علوم سلامت، 7(2)،144-156.
احمدی، ش.، و مرادی، ا. (1397 ). پیش‌بینی سازگاری زناشویی براساس مؤلفه‌های سلامت روان‌شناختی و خودشفقت‌ورزی در زوجین شهرستان بوکان. مجلۀ زن و مطالعات خانواده، 3 (11)، 41-55.
احمدی، م.،  و داداشی، س. (1395). رابطۀ رضایت‌مندی زناشویی با سازگاری زناشویی، تعداد فرزندان و طول مدت ازدواج در معلمان زن شهرستان ماهنشان. تهران: دومین کنفرانس بین‌المللی پژوهش‌های کاربردی در علوم تربیتی و مطالعات رفتاری و آسیب‌های اجتماعی.
بخشی زنجیرانی، ن.، و علی‌مندگاری، م .(1396). ثبات خانوادگی و تداوم زندگی زناشویی: مطالعۀ کیفی در  شیراز. نامۀ انجمن جمعیت‌شناسی ایران، 24، 207-244.
به‌پژوه، ا . (1389). ازدواج موفق و خانوادۀ سالم چگونه. تهران: انجمن اولیا ء و مربیان.
پیرساقی، ف.،کیامنش، ع.، حسنی، ج.، زهراکار، ک.،  و محسن‌زاده، ف. (1397). ارائۀ الگوی ارتباط زناشویی کارآمد با رویکرد مبتنی‌بر نظریۀ داده‌بنیاد. فصلنامۀ فرهنگی ـ تربیتی زنان و خانواده، 45، 7-35.
تقوی، ن.، عباس‌زاده، م.، و رفیعی اصل، ث. (1392). تعیین عوامل فردی ـ اجتماعی مرتبط با میزان سازگاری زناشویی (مطالعۀ موردی خانواده‌های شهر مرند). مطالعات علوم اجتماعی، 36، 22-39.
چراغی، م.، مظاهری، م.،  موتابی، ف.، پناغی، ل.، صادقی، م.، و سلمانی، خ. (1394). پیش‌بینی رضایت زناشویی براساس کیفیت ارتباط همسران با دو خانوادۀ اصلی. مجلۀ راهبرد فرهنگ، 8(31)، 99-125.
جاویدی، ن.، سلیمانی، ع.، احمدی، خ.، و صمدزاد، م. (1391). اثربخشی آموزش راهبردهای مدیریت هیجان مبتنی‌بر رویکرد زوج درمانی هیجان‌مدار بر افزایش رضایت جنسی زوجین. روان‌شناسی سلامت، 3، 5-18.
جلالی، ه.، و عادلیان راسی، ح. (1394). حمایت اجتماعی و سازگاری زناشویی در زنان متقاضی طلاق. فصلنامۀ مددکاری اجتماعی،  4 (3)، 5-16.
حاتمی ورزنه، ا.، اسمعیلی، م.، فرحبخش، ک.، و برجعلی، ا. (1395). ارائۀ الگوی ازدواج پایدار رضایتمند (یک پژوهش گراند تئوری). مجلۀ مشاوره و روان‌درمانی خانواده، 6 (21)، 120 -149.
حسینی، ح.، و تیموری ارشد، ر. (1398). تبیین دوام ازدواج منجر به طلاق در ایران. نامۀ انجمن جمعیت‌شناسی ایران، 14(27)، 115-153.
خجسته مهر، ر.، و محمدی، ر. (1395). تجربۀ خوشبختی در ازدواج‌های پایدار: یک مطالعۀ کیفی. مجلۀ روان‌شناسی خانواده، 2، 59-70.
خدادادی سنگده، ج.،کلائی، ا.،  و گوهری‌پور، م. (1399). تدوین الگوی مفهومی رضایت از ازدواج در بستر خانوادۀ سالم مبتنی‌بر بافت فرهنگی. فصلنامۀ فرهنگ مشاوره و روا‌‌‌‌ن‌درمانی دانشگاه علامه طباطبائی،41، 27-60.
خدادادی سنگده، ج.، نظری، ع .، احمدی، خ.، و حسنی، ج. (1393). شناسایی شاخص‌های ازدواج موفق: مطالعه‌ای کیفی و اکتشافی. مطالعات راهبردی ورزش و جوانان، 25، 9-24.
خدادادی سنگده، ج.، نظری، م.، و احمدی، خ. (1396). شاخص‌های سلامت خانواده و ارائۀ مدل مفهومی خانوادۀ سالم اسلامی ـ ایرانی. مجلۀ روان‌شناسی و دین، 3، 25-40.
درخش، ع.، اصلانی، خ.، و کرایی، ا. (1398). تدوین الگوی ازدواج موفق: یک پژوهش کیفی. پژوهش‌نامۀ زنان، 1 ،73-97.
رحمتی، م.، احمد برآبادی، ح.، و حیدرنیا، ا. (1399). تأثیر برنامۀ غنی‌سازی روابط زوجین مبتنی‌بر وقت زندگی بهتر برای زن و شوهرها بر سازگاری زناشویی زنان با ازدواج زودهنگام. فصلنامۀ فرهنگ مشاوره و روان‌درمانی، 41، 235 -258.
سازمان ثبت احوال کشور (1399). سال‌نامۀ آمارهای جمعیتی 1398. تهران: انتشارات سازمان ثبت احوال کشور.
سلیمی، ه.، جاودان، م.، زارعی، ا.، و نجارپوریان، س. (1398). سلامت رابطۀ زناشویی در پرتو عوامل تأثیرگذار بر ثبات و رضایت از رابطه؛ یک مطالعۀ مروری. مجلۀ آموزش و سلامت جامعه، 6(3)، 183-192.
شهرستانی، م. ، دوستکان، م.، رهباردار، ح.، و مشهدی، ع. (1391). پیش‌بینی رضایتمندی زناشویی از روی متغیرهای باورهای ارتباطی و صمیمیت زناشویی در زنان متقاضی و عادی شهر مشهد. مجلۀ زن و فرهنگ، 24، 19-42.
شیدان‌فر، ن.، نوابی‌نژاد، ش.، و فرزاد، و. (1399). مقایسۀ اثربخشی زوج‌درمانی هیجان‌مدار و ایماگوتراپی بر سازگاری فردی زوجین (در سال‌های اولیۀ ازدواج). مجلۀ علوم روان‌شناختی، 12 (89)، 593-606.
صائمی، ح.، بشارت، م.، و اصغرنژاد فرید، ع. (1398). پیش‌بینی سازگاری زناشویی براساس صمیمیت زناشویی و دشواری تنظیم هیجان. مجلۀ علوم روان‌شناختی،  18(78)، 635-646.
صادقی، م.، موسوی، ج.، موتابی، و.، و دهقانی، م. (1394). رابطۀ تشابه ویژگی‌های شخصیتی زوجین و رضایت زناشویی. روان‌شناسی معاصر، 10، 67-82.
عیسی‌نژاد، ا.، و علیزاده، ز. (1399). اثربخشی آموزش تقویت مقابلۀ زوجی بر سازگاری زناشویی و راهبردهای مقابله‌ای زوجی. فصلنامۀ پژوهش‌های کاربردی روان‌شناختی، 11 (1)، 67 -85.
فاریابی، ظ.، و زارعی محمودآبادی، ح. (1394). بررسی و مقایسۀ سازگاری زناشویی، شادکامی و میل به طلاق در ازدواج‌های سنتی و غیرسنتی شهر یزد. ماهنامۀ علمی پژوهشی دانشکدۀ بهداشت یزد، 3، 94-83.
فاطمی نیک، ط.، سودانی، م.، و مهرابی‌زاده هنرمند، م. (1395). اثربخشی آموزش گروهی آموزه‌های دینی بر کیفیت زندگی و مؤلفه‌های آن در زوج‌ها. مشاورۀ کاربردی، 6، 73-88.
فتحی، ا.،  اسمعیلی، م.، فرحبخش، ک.، و دانش‌پور، م. (1395). ارائۀ مدل ازدواج رضایتمند در فرهنگ ایرانی: مطالعۀ نظریۀ داده‌بنیاد. فصلنامۀ پژوهش در سلامت روان‌شناختی،10(2)، 27-10.
صابری، م.، توزنده جانی، ح.، ثمری، ع.، و نجات، ح. (1398). پیش‌بینی پایداری ازدواج براساس سازگاری زناشویی و خودابزاری جنسی با میانجی‌گری هوش هیجانی. پژوهش‌های روان‌شناسی بالینی و مشاوره، 9 (2)، 56-70.
کرایی، ا.، خجسته‌مهر، ر.، سودانی، م.، و اصلانی، خ. (1395). شناسایی عوامل مؤثر در ازدواج‌های پایدار رضایتمند در زنان. مجلۀ مشاوره و روان‌درمانی خانواده، 22(6)، 129-164.
کریمی، س.، و اسمعیلی، م. (1399). بررسی رابطۀ راهبردهای تنظیم هیجان و تاب‌آوری با سازگاری زناشویی معلمان زن. مجلۀ علوم روان‌شناختی، 12(87)، 291 -298.
کلائی، ا.، خدادادی سنگده، ج.،  و گوهری‌پور، م. (1397). شناسایی بسترهای فرهنگی ـ اجتماعی شکل‌دهندۀ رضایت از ازدواج. دوفصلنامۀ روان‌شناسی فرهنگی، 1، 79-99.
ناجی اصفهانی، ز.، جهانگیری، ج.، و لهسایی‌زاده، ع. (1397 ). کاوش در چگونگی حل مسئله در بین همسران تازه‌ازدواج‌کردۀ شهر اصفهان. فصلنامۀ شورای فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده، 81، 83-109.
ناموران گرمی، ک.، مرادی، ع.، فرزاد، و.، و زهراکار، ک. (1396). تعیین ابعاد سازگاری در زوج‌های ایرانی: یک مطالعۀ کیفی. مجلۀ سلامت و مراقبت، 19(3)، 182-194.
نوروزی، س.، رضاخانی، س.، و وکیلی، پ. (1399). رابطۀ بین سبک‌های حل تعارض، بهزیستی روان‌شناختی و ثبات  ازدواج: ارائۀ یک مدل علی. فصلنامۀ پژوهشی زن و جامعه، 2، 81-104.
هنرپروران، ن. (1395). مقایسۀ ثبات ازدواج و مؤلفه‌های عشق در دانشجویان با ازدواج سنتی و غیرسنتی دانشگاه‌های آزاد اسلامی استان قزوین، ویژه‌نامۀ زن و جامعه،7، 17-27.
 
Alghafli, Z., Hatch, T., & Marks, L. (2014). Religion and relationships in muslim families: A qualitative examination of devout married muslim couples. Religions, 5, 833-814.
ALZyoud, N. F. (2020). Psychological Stress and its Relationship to Marital among Working Mothers in Jordanian Society and its Impact on Raising Children. International Journal of Psychological Studies, 12(1), 714-733.
Basharpoor, S., & Sheykholeslami, A. (2015). The Relation of Marital Adjustment and FamilyFunctionsWithQualityofLifeinWomen. EurJPsychol, 3(11), 212-233.
Bloch, L., Haase, C. M., & Levenson, R. W. (2014). Emotion regulation predicts marital          satisfaction: More than a wives' tale. Emotion, 14, 130-145 .
Criss, M. M., Morris, A. S., Ponce‐Garcia, E., Cui, L., & Silk, J. S. (2016). Pathways to Adaptive Emotion Regulation among Adolescents from Low‐Income Families. Family Relations, 65, 517-529.
Durgut, S., & Kısa, S.(2018). Predictors of marital adjustment among child brides. Arch Psychiatr Nurs, 32(5), 670-676.
Dixon, D. C. (2013). Christian Spirituality and Marital Health: A Phenomenological Study of Long-Term Marriages. A Doctoral Dissertation in Counseling. Liberty University.
Donovan, S. (2004). Stress and coping techniques in successful marriage. Thesis submitted to the faculty of the Varginia Polytechnic institute and State arriage, happy life? University in partial of the requirements for the degree of M.A.
Driver, J. L. & Gottman, J. M. (2005). Dysfunctional marital conflict and everyday marital interaction. Journal of Divorce and Remarriage, 43(34), 65-77.
Driver, J. L., & Gottman, J. M. (2014). Dailymarital interactions and positive affect during marital conflict among newlywed couples.Family Process, 43, 301-314.
Dung Le, T. M. (2008). Vietnamese Couples' Perceptions of the Factors that Contribute to Satisfaction in Long-Term Marriages.AM.A. Dissertation in social work. University ofManitoba.
Ghoroghe, S., Siti Aishah, H. & Mazna, B. (2015). Marital Adjustment and Duration of Marriage among Postgraduate Iranian Students in Malaysia. Published by Canadian Center of Science and Education,12(3), 120-141.
Gottman, J., & Gottman, J. (2017). The Natural Principles of Love. Journal of Family Theory & Review, 9, 7–26.
Guba, E. G., & Lincoln, Y. S. (1989). Effective evaluation: Improving the  usefulness of evaluation results through responsive and naturalistic  approaches: Jossey-Bass.
He, Q., Zhong, M., Tong, W., Lan, J., Li, X., Ju, X., & Fang, X. (2018). Forgiveness, Marital Quality, and Marital Stability in the Early Years of Chinese Marriage: An Actor–Partner Interdependence Mediation Model. Frontiers in psychology, 9, 15-28.
Ingram, J. R. (2010). Money stories of successful long-term married couples. ProQuest Dissertations and Theses. Texas woman,s university.
Karimi, R., Bakhtiyari, M., & Masjedi Arani, A. (2019). Protective factors of marital stability inlong-term marriage globally: A systematic review. Epidemiology and Health, 41,115-131.
Kendrick, H. M., & Drentea, P. (2016). Marital Adjustment. The Wiley Blackwell Encyclopedia of Family Studies.
Killawi, A., Daneshpour, M., Elmi, A. Dadras, I., Hamid, H. (2014). Recommendations for Promoting Healthy Marriages & Preventing Divorce in the American Muslim Community. Report published in Institute for Social Policy and Understanding.
 Li, T., & Fung, H. H. (2011). The dynamic goal theory of martial satisfaction. Review of General Psychology,15, 27-41.
Li, X., Cao, H., Zhou, N., Ju, X., Lan, J., Zhu, Q., & Fang, X. (2018). Daily communication, conflict resolution, and marital quality in Chinese marriage: A three-wave, cross-lagged analysis. JournalofFamilyPsychology, 32(6), 733–742.
Litzinger, S., & Gordon, K.C. (2005). Exploring Relationships among communication, sexual Satisfaction, and marital Satisfaction. Journal of Sex & Marital Therapy, 31(5), 409-424.
Manning W., Brown, S., & Stykes, J. (2016). Same-sex and different-sex cohabiting couple relationship stability. Demography, 53(4), 937-53. 
Mukashema, I., Hahirwa, J., & Hakizamungu, A. (2019). Psychosocial factors of marriage stability and longevity in traditional rwanda. people:International Journal of Social Sciences, 5(2), 52-72.
Michalitsianis, N. (2014). Resiliency: A resource for promoting marriage satisfaction. Master dissertation in Marriage & Family Therapy. Kean University.
Nilforooshan, P., Ahmadia, A., Fatehizadeha, M., Abedi, M. R., & Ghasemi, V. (2013). How adult attachment and personality traits are related to marital quality. Europe's Journal of Psychology, 9(4), 783-797.
Nimtz, M.A. (2011). Satisfaction and contributing factors in satisfying long-term. marriage: phenomenological study. Doctoral dissertation, ProQuest Dissertationsand Theses, Liberty University.
Powdthavee, N., & Vignoles, A. (2008). Mental health of parents andlife satisfaction of children: A within-family analysis ofintergenerational transmission of well-being. Social IndicatorsResearch, 88, 397-422.
Rick, M., Falconier, M., & Wittenborn, A. (2017) Emotion regulation dimensions and relationship satisfaction in clinical couples. Journal of Personal Relationships, 24, 211-245.
Saggino, A., Martino, M., Balsamo, M., Carlucci, L., Ebisch, S., Innamorati, M., Tommasi, M. (2016). Compatibility quotient, and its relationship with marital satisfaction andpersonality traits in Italian married couples. Sexual & Relationship Therapy, 31(1), 83–94.
Shirisia, L. (2014). Strong Marriages in the African American Community: How Religion Contributes to a Healthier Marriage. Master Dissertation In Family, Consumer, and Human Development. Utah State University.     
Wang, L., Seelig, A., Wadsworth, S. M., McMaster, H., Alcaraz, J. E., & Crum-Cianflone, N. F. (2015). Associations of military divorce with mental, behavioral, and physical health outcomes. BMC psychiatry15(1), 1-12.   
Yuksel, O., & Dag, I. (2015). The Relationship Between Marital Adjustm Psychological Symptoms in Women: The Mediator Roles of Coping Strategies and Gender Role Attitudes. Turk psikiyatri dergisi. Turkish journal of psychiatry, 26(3),181-198.