تدوین مدل علّی فرسودگی تحصیلی بر پایۀ انتظارات پیامدی با نقش واسطه‌ای انگیزش تحصیلی در دانش‌آموزان دختر مقطع پیش‌دانشگاهی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی واحد خمین

2 پژوهشکده تحقیق و توسعه علوم انسانی «سمت»

چکیده

دانش­آموزان مقطع پیش­دانشگاهی به‌ علت نزدیکی به آزمون کنکور ممکن است از نظر متغیرهای انگیزشی و روان­شناختی تحت تأثیر قرار بگیرند. فرسودگی تحصیلی متغیری است که همواره می‌تواند در این شرایط بروز کند. مطالعۀ حاضر با هدف بررسی نقش میانجی انگیزش در روابط بین انتظار پیامدی و فرسودگی تحصیلی دانش­آموزان دختر پیش‌دانشگاهی انجام شد. روش تحقیق مطالعۀ حاضر، توصیفی بر اساس مدل­یابی معادلات ساختاری بود. با استفاده از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای 350 دانش‌آموز از جامعۀ آماری دانش‌آموزان پیش‌دانشگاهی شهر تهران انتخاب شدند و به پرسش‌نامه‌های فرسودگی تحصیلی، انتظارات پیامد، و انگیزش تحصیلی پاسخ دادند. نتایج آزمون مدل ساختاری نشان داد که بین انتظارات پیامد با انگیزش درونی و بیرونی رابطۀ مثبت و با بی­انگیزشی رابطۀ منفی بود. بین بی­انگیزشی و انگیزش بیرونی با فرسودگی تحصیلی رابطۀ مثبت و بین انگیزش درونی با فرسودگی تحصیلی رابطۀ منفی بود. رابطۀ بین انتظارات پیامد با فرسودگی تحصیلی منفی بود. نتایج تحقیق حاضر نشان داد که مدل مفهومی با مدل آزمون­شده دارای برازش است و انگیزش تحصیلی در روابط بین انتظارات پیامد و فرسودگی تحصیلی نقش واسطه را دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Developing a Causal Model of Academic Burnout Based on Outcome Expectations with Mediating Role of Academic Motivation in Pre-University Female Students

نویسندگان [English]

  • Azam Amiri 1
  • Mahdi Zare Bahramabadi 2
  • Hasan Heydari 1
  • Hosein Davoudi 1
1 Islamic Azad University, Khomein Branch
2 The Institute for Research and Development in the Humanities (SAMT)
چکیده [English]

Near the university entrance exam, pre-university students may be impressed by motivational and psychological variables. Academic burnout is a variable that can always occur under these conditions. The purpose of this study was to investigate the mediating role that academic motivation plays between outcome expectations and academic burnout in pre-university female students. ‎The research method was descriptive based on Structural Equation Modeling. Using cluster sampling method, 350 students were selected from the statistical population of pre-university students of Tehran city. They responded to questionnaires of academic burnout, outcome expectations, and academic motivation. Structural model test results showed that there was a positive relationship between outcome expectations from one hand and internal and external motivations on the other hand; and there was a negative relationship between outcome expectations and non-motivation. There was a positive relationship between academic burnout from one hand and non-motivation and external motivation on the other hand; and there was a negative relationship between academic burnout and internal motivation. The relationship between outcome expectations and academic burnout was negative. The results of the present study showed that the conceptual model fits well with the tested model and also academic motivation has a mediating role in the relationship between outcome expectations and academic burnout.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Academic burnout
  • Outcome Expectations
  • Academic motivation
برزگر بفرویی، ک.، دربیدی، م.، و همتی، ح. (1394). مدل علّی تأثیر انگیزش تحصیلی بر فرسودگی تحصیلی با نقش واسطه­ای اهمال­کاری دانشجویان. مطالعات آموزش و یادگیری، 7(2)، 1ـ69.
جمالی، م.، و کیامنش، ع. (1397). رابطۀ حمایت تحصیلی با فرسودگی تحصیلی دانش­آموزان با نقش واسطه­ای کیفیت زندگی در مدرسه، روان­شناسی تحولی: روان­شناسان ایرانی، 12(6)، 206ـ226.
رستمی، ز.، عابدی، م.، و ویلماریلی، ش. (1390). هنجاریابی مقیاس فرسودگی تحصیلی مسلش در دانشجویان زن دانشگاه اصفهان. رویکردهای نوین آموزشی، 6(1)، 21ـ38.
زرع­گر، م.، ابراهیمی­پور، ح.، شعبانی، ی. و هوشمند، ا. (1396). بررسی ارتباط انگیزش و فرسودگی تحصیلی در دانشجویان دانشکدۀ بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد. راهبردهای توسعه در آموزش پزشکی، 4(1)، 40ـ50.
شریفی­فرد، ف.، نوروزی، ک.،  حسینی، م.ع.، آسایش، ح.، نوروزی، م.، و اشرف رضایی، ن. (1393). ارتباط فرسودگی تحصیلی با خودکارآمدی تحصیلی در بین دانشجویان پرستاری و پیراپزشکی. دانشکدۀ پرستاری و مامایی، 12(8)، 792ـ799.
شریفی­راد، غ.، مصطفوی، ف.، جوادزاده، س.ه.، مهکی، ب.، و م. (1394). بررسی نقش خودکارآمدی و انتظارات پیامد در خودمراقبتی دیابت نوع 2.کنگرۀ پژوهشی دانشجویان علوم پزشکی شرق کشور، وزارت درمان و آموزش پزشکی، 10(9)، 34ـ56.
شفیع نادری، م.، کدیور، پ.، عربزاده، م.، و صرامی، غ. (1391). بررسی ساختار عاملی، روایی و پایایی مقیاس انتظارات پیامد دانشجو. اندازه­گیری تربیتی، 10(3)، 21ـ35.
شفیع نادری، م.، کدیور، پ.، عربزاده، م.، و صرامی، غ. (1391). بررسی ساختار عاملی، روایی و پایایی مقیاس انتظارات پیامد دانشجو. اندازه­گیری تربیتی، 10(3)، 12ـ29.
صدوقی، م.، و غفاری، ع. (1397)، رابطۀ حمایت تحصیلی با فرسودگی تحصیلی دانش­آموزان با نقش واسطه­ای کیفیت زندگی در مدرسه، مدیریت مدرسه، 6(1)، 11ـ23.
نعامی، ع. (1388). رابطۀ بین کیفیت تجارب یادگیری با فرسودگی تحصیلی دانشجویان کارشناسی ارشد دانشگاه شهید چمران اهواز. مطالعات روان­شناختی، 5(3)، 117ـ134.
ویسانی، م.، لواسانی، غ، و اژه­ای، ج. (1391). نقش اهداف پیشرفت، انگیزش تحصیلی و راهبردهای یادگیری بر اضطراب آمار، آزمون مدل علی. روان­شناسی، 62(16)، 142ـ160.
یعقوبی، ا.، و بختیاری، م. (1395). تأثیر آموزش تاب­آوری بر فرسودگی تحصیلی دانش­آموزان دختر. پژوهش در یادگیری آموزشگاهی و مجازی، 4(13)، 7ـ16.
 
Bandura, A. (2004). Health promotion by social cognitive means. Health education & behavior, 31(2), 143-164.
Baron, R. M., & Kenny, D. A. (1986). The moderator–mediator variable distinction in social psychological research: Conceptual, strategic, and statistical considerations. Journal of personality and social psychology, 51(6), 1173.
Bresó, E., Salanova, M., & Schaufeli, W. B. (2007). In search of the “third dimension” of burnout: Efficacy or inefficacy?. Applied psychology, 56(3), 460-478.
Chang, E., Lee, A., Byeon, E., & Lee, S. M. (2015). Role of motivation in the relation between perfectionism and academic burnout in Korean students. Personality and Individual Differences, 82, 221-226.
Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2000). The “ what” and “why” of goal pursuits: Human needs and the self-determination of behavior. Psychological inquiry, 11(4), 227-268.
Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2002). Overview of self-determination theory: An organismic dialectical perspective. Handbook of self-determination research, 3-33.
Freudenberger, H. J. (1974). Staff burn‐out. Journal of social issues, 30(1), 159-165.
Hazari, Z., Sonnert, G., Sadler, P. M., & Shanahan, M. C. (2010). Connecting high school physics experiences, outcome expectations, physics identity, and physics career choice: A gender study. Journal of research in science teaching, 47(8), 978-1003.
Ifinedo, P. (2017). Examining students’ intention to continue using blogs for learning: Perspectives from technology acceptance, motivational, and social-cognitive frameworks. Computers in Human Behavior, 72, 189-199.
Landry, C. C. (2003). Self-efficacy, motivation, and outcome expectation correlates of college students’ intention certainty.
Landry, C. C. (2003). Self-efficacy, motivation, and outcome expectation correlates of college students’ intention certainty.
Lee, J., Puig, A., Kim, Y. B., Shin, H., Lee, J. H., & Lee, S. M. (2010). Academic burnout profiles in Korean adolescents. Stress and Health, 26(5), 404-416.
Lin, S. H., & Huang, Y. C. (2014). Life stress and academic burnout. Active Learning in Higher Education, 15(1), 77-90.
Lyndon, M. P., Henning, M. A., Alyami, H., Krishna, S., Zeng, I., Yu, T. C., & Hill, A. G. (2017). Burnout, quality of life, motivation, and academic achievement among medical students: A person-oriented approach. Perspectives on medical education, 6(2), 108-114.
Mahmoudi, H., Brown, M. R., Amani Saribagloo, J., & Dadashzadeh, S. (2018). The role of school culture and basic psychological needs on Iranian adolescents’ academic alienation: A multi-level examination. Youth & Society, 50(1), 116-136.
Maslach, C. (2003). Burnout: The cost of caring. Ishk.
Maslach, C., & Leiter, M. P. (2016). Burnout. In Stress: Concepts, Cognition, Emotion, and Behavior (pp. 351-357). Academic Press.
Onya, H., Aarø, L. E., & Madu, S. N. (2009). Social outcome expectations regarding delayed sexual debut among adolescents in Mankweng, South Africa. Scandinavian journal of public health, 37(2_suppl), 92-100.
Pintrich, P. R., & De Groot, E. V. (1990). Motivational and self-regulated learning components of classroom academic performance. Journal of educational psychology, 82(1), 33.
Riggs, M. L., Warka, J., Babasa, B., Betancourt, R., & Hooker, S. (1994). Development and validation of self-efficacy and outcome expectancy scales for job-related applications. Educational and psychological measurement, 54(3), 793-802.
Rodriguez, C. M. (2009). The impact of academic self‐concept, expectations and the choice of learning strategy on academic achievement: the case of business students. Higher Education Research & Development, 28(5), 523-539.
Rowell, L., & Hong, E. (2013). Academic motivation: Concepts, strategies, and counseling approaches. Professional School Counseling, 16(3), 2156759X1701600301.
Salmela-Aro, K., & Tynkkynen, L. (2012). Gendered pathways in school burnout among adolescents. Journal of adolescence, 35(4), 929-939.
Salmela-Aro, K., Savolainen, H., & Holopainen, L. (2009). Depressive symptoms and school burnout during adolescence: Evidence from two cross-lagged longitudinal studies. Journal of youth and adolescence, 38(10), 1316-1327.
Scaduto, A., Lindsay, D., & Chiaburu, D. S. (2008). Leader influences on training effectiveness: motivation and outcome expectation processes. International Journal of Training and Development, 12(3), 158-170.
Vallerand, R. J., Pelletier, L. G., Blais, M. R., Briere, N. M., Senecal, C., & Vallieres, E. F. (1992). The Academic Motivation Scale: A measure of intrinsic, extrinsic, and amotivation in education. Educational and psychological measurement, 52(4), 1003-1017.
Yang, H. J. (2004). Factors affecting student burnout and academic achievement in multiple enrollment programs in Taiwan’s technical–vocational colleges. International Journal of Educational Development, 24(3), 283-301.
Yu, R., & Zhou, X. (2006). Brain potentials associated with outcome expectation and outcome evaluation. Neuroreport, 17(15), 1649-1653.
Zhang, X., Klassen, R. M., & Wang, Y. (2013). Academic burnout and motivation of Chinese secondary students. International Journal of Social Science and Humanity, 3(2), 134.