بررسی تطبیقی روان‌شناسی وحدت‌مدار و روان‌شناسی وجودی: تقابل دو رویکرد معناگرای فطری‌نگر و پدیدارگرا

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

پژوهشکدۀ خانواده، دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

روان‌شناسی وجودی بر اساس فلسفۀ پدیدارشناختی است که باور دارد جهان با تمام مخلوقاتش هیچ‌گونه توجیه و معنایی ندارد و پوچ است. آنچه انسان را در میان مخلوقات ممتاز می‌کند، آزادی و توانایی او در انتخاب است. مفروضات روان­شناختی در این رویکرد آزادی، تنهایی، اضطراب مرگ، و اصالت انسانی است. روان­شناسی وحدت‌مدار ماهیت انسان را برآمده از هستی غایت‌مداری می‌داند که در خود معنا و هدف وحدانی دارد و مفروضات روان­شناختی خود را بر مبنای فطرت وحدت‌مدار و انگیزش عشق و دلبستگی و جاودانگی انسان قرار داده ‌است. در این رویکرد هستی بیهوده و پوچ نیست، ذاتاً معنا دارد و هر شخص با ماهیت منحصربه­فرد فطری خود خالق اصلی داستان و معنای زندگی‌اش است. هدف از این پژوهش پاسخ به این پرسش بود که ماهیت هستی‌شناختی وجود انسان، شناخت او، انگیزش، هدف، و فرایند تحلیل ‌در رویکرد بومی روان­شناسی وحدت‌مدار چگونه است و این رویکرد چه تمایزهای مفهومی­ای در این شاخص‌ها با رویکرد وجودی دارد. یافته‌های پژوهش توضیح می‌دهد روان­شناسی وحدت‌مدار انسان را پرتاب­شده در هستی نمی‌بیند و ماهیت و انگیزه‌های روانی انسانی را برآمده از عشق، اتصال، و دلبستگی به عالم وحدت می‌داند که به زندگی معنا و هدفی وحدانی می‌دهد. مداخلات روان‌شناختیِ رویکرد پدیدارگرا توفیق و توجیه چندانی در جوامع فطرت‌گرا و دین‌باور ندارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Comparative Study of Unity-Oriented Psychology and Existential Psychology: The Encounter of Innatist and Phenomenalist Meaning-Based Approaches

نویسنده [English]

  • Ali Zadeh-Mohammadi
Family Research Institute, Shahid Beheshti University
چکیده [English]

The existential psychology is based on phenomenological philosophy. In this approach, the world has no meaning and is futile. What makes man distinguished from other creatures is his freedom and ability to choose. Psychological assumptions in this approach include human freedom, death anxiety, and humanism. In contrast, the unity-oriented psychology approach maintains that human nature has a purposive existence with a unity-oriented meaning and intention, and has founded its psychological assumptions on the basis of a unity-oriented nature, as well as the motivation of love, attachment and immortality of mankind. In this approach, the universe is not futile and vain, has inherent meaning, and each person, with his own unique characteristics is the creator of the story and meaning of his life. The purpose of this research was to answer these questions: What is the ontological nature of human existence, his cognition, motivation, and purpose? How is the analysis process in the native approach of unity-oriented psychology? And, what are the conceptual differences between this approach and the existential approach with regard to these indices? Unity-oriented psychology does not see human as a disposed object thrown away into the universe, and accounts human nature and psychological motives as a derivation of his love, connection, and attachment to the universe of unity that gives life a divine meaning and purpose. Therefore, the psychological interventions of the phenomenalist approach have little success or justification in the innatist and religious societies.

کلیدواژه‌ها [English]

  • unity-oriented psychology
  • existential psychology
  • Meaning
  • innate nature
  • phenomenalism