اثربخشی آموزش تفکر نقادانه بر خطاهای شناختی بینفردی و معنای تحصیل در دانشجویان رشتۀ پزشکی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روان‌شناسی دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 استادگروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران.

3 استادگروه روان‌شناسی، دانشکدة علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

چکیده

تفکر نقادانه مهارتی اجتماعی و فرایند شناختی‌ای فعال، هدفمند و سازماندهی‌شده است که فرد از آن برای آزمودن دقیق تفکر خود و دیگران و روشن کردن برداشت و بهبود درک خود از وقایع استفاده می‌کند. تفکر نقادانه روش معنی دادن به دنیاست. جامعۀ آماری تحقیق دانشجویان مذکر رشتۀ پزشکی شاغل به تحصیل در مقاطع علوم پایه و فیزیوپاتولوژی دانشگاه علوم پزشکی تبریز در سال تحصیلی 1397- 1398 بودند. در ‌یک ‌طرح آزمایشی 40 دانشجوی مذکر از روی لیست ادارۀ آموزش دانشکده به‌صورت نمونه‌گیری تصادفی منظم انتخاب و به‌طور تصادفی در دو گروه جایگزین شدند. گروه آزمایش به مدت 8 جلسۀ 90 دقیقه‌ای تحت آموزش تفکر نقادانه به روش کارگاهی قرار گرفتند. هر دو گروه پرسش‌نامه‌های «تحریف شناختی بین‌فردی» و «معنای تحصیلی» را به‌منزلۀ پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری تکمیل کردند. داده‌ها با روش تحلیل واریانس با طرح اندازه‌گیری مکرر و با استفاده از نرم‌افزار اس.پی.اس.اس. نسخۀ 19تحلیل شدند.
یافته‌ها نشان داد که در مراحل پس‌آزمون و پیگیری بین گروه‌های آزمایش و کنترل در متغیرهای تحریف شناختی و معنای تحصیل تفاوت معناداری وجود دارد؛ یعنی آموزش تفکر نقادانه باعث کاهش معنادار تحریف‌های شناختی و افزایش معنای تحصیل دانشجویان شد (p <0/01). نتایج پژوهش این فرضیه را تأیید کرد که آموزش تفکر نقادانه بر تحریف شناختی بین‌فردی شامل خرده‌مقیاس‌های انتظار غیرواقعی، طرد در روابط، درک نادرست و همچنین معنای تحصیل تأثیر معنا‌دار دارد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effectiveness of Training the Critical Thinking in Interpersonal Cognitive Distortions and Academic Meaning in Medical Students

نویسندگان [English]

  • Yousef Khonya 1
  • Mohammad Narimani 2
  • Nader Hajlu 3
1 PhD Student of Psychology, Faculty of Education and Psychology, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabili, Iran
2 Professor Department of Psychology, Faculty of Education and Psychology, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabili, Iran
3 Professor Department of Psychology, Faculty of Education and Psychology, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabili, Iran
چکیده [English]

Critical thinking as a social skill is an active, purposeful and organized cognitive process one uses to examine the thinking of oneself and others carefully and to illuminate their understanding and understanding of events. Critical thinking is a way of giving meaning to the world. The statistical population of the study was all male medical students in science and physiopathology in Tabriz University of Medical Sciences between 1397-1398 academic year. In a pilot study, 40 male students were randomly selected from the list received from the Medical faculty Education office and were randomly assigned into two equal groups. The experimental group received 8 sessions of 90-minute critical thinking training. Both groups completed interpersonal cognitive distortions scale (ICDS), and academic meaning questionnaire (MOE) as pre-test, post-test, and follow-up-Data was analyzed by analysis of variance with repeated measure design with SPSS 19 version software. Findings showed that there were significant differences between experimental and control groups in interpersonal cognitive distortions and academic meaning of male medical students. In other words, critical thinking training significantly corrected interpersonal cognitive distortions and students’ academic meaning (p <0.01).
The results of the study confirmed this hypothesis that critical thinking training has a significant effect on interpersonal cognitive distortions including subscales unrealistic expectation, rejection in relationships, interpersonal misconceptions, and academic meaning.

کلیدواژه‌ها [English]

  • critical thinking
  • Interpersonal Cognitive Distortions
  • academic meaning
  • Medical of students
اسماعیل‌ پور، خ.، بخشی‌پور رودسری، ع.، و محمدزادگان، ر. (1393). تعیین ساختار عاملی، روایی و پایایی مقیاس تحریف شناختی بین‌فردی در دانشجویان دانشگاه تبریز. راهبردهای شناختی در یادگیری، 2(3)، 54-72.
جعفرزاده داشبلاغ، ح. (1396). رابطۀ خودپندارۀ بدنی و تحریف‌های شناختی با بی‌اشتهایی و پراشتهایی عصبی در بیماران مبتلا به افسردگی. روانشناسی و روانپزشکی شناخت، 4(2)،83-95.
جعفری پنجی، ز.، رحمانیان، م.، و زارع، ح. (1397). اثربخشی آموزش تفکر انتقادی بر اساس مدل پاول - الدر در تحریف‌های شناختی و خودکارآمدی نوجوانان. روانشناسی شناختی، 6(2)، 60-70.
سرمد، غ.، و سیدی، ف. (1392). بررسی تأثیر آموزش تفکر انتقادی بر پیشرفت تحصیلی دانشجویان. تحقیقات مدیریت آموزشی، 5(1)، 101-118.
راستجو، س.، سپهر، ح.، و زندوانیان، ا. (1393). بررسی رابطۀ گرایش به تفکر انتقادی، رویکردهای یادگیری و عملکرد تحصیلی در دانشجویان کارشناسی ارشد دانشگاه یزد. انجمن آموزش عالی ایران، 6(3)، 63ـ83.
عبدی زرین، س.، اکبرزاده، م.، و مصطفوی، م. (1398). نقش ‌تنظیم ‌هیجانی‌ و ‌فرسودگی‌تحصیلی ‌در‌ پیش‌بینی اهمال‌کاری‌ تحصیلی در ‌دانشجویان ‌دانشگاه ‌اصفهان. روان‌شناسی فرهنگی، 3(1)، 176-192.
عیسی‌زادگان، ع.، حسنی، م.، و احمدیان، ل. (1388). دانشجویان و معنای تحصیل. راهبرد فرهنگ، 7(3)، 47ـ 165.
عیسی‌زادگان، ع.، میکائیلی منیع، ف.، و مروئی میلان، ف. (1393). رابطۀ بین امید، خوش‌بینی و معنای تحصیل با عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان دورۀ پیش‌دانشگاهی. روانشناسی مدرسه، 3(2)، 137ـ152.
فتی، ل.، موتابی، ف.، محمدخانی، ش.، و کاظم‌زاده عطوفی، م. (1385). آموزش مهارتهای زندگی ویژۀ دانشجویان، کتاب راهنمای مدرس. تهران: دانژه.
فولادی، ا.، کجباف، م.، و قمرانی، ا. (1395). اثربخشی آموزش سرزندگی تحصیلی بر معنای تحصیلی و عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان دختر پایۀ سوم دورة اول متوسطۀ شهر مشهد. پژوهش در یادگیری آموزشگاهی و مجازی، 4(3)، 93ـ103.
محمدی مهر، م. (1393). نگاهی به تفکر انتقادی در آموزش علوم پزشکی. دانشکدۀ پیراپزشکی ارتش جمهوری اسلامی ایران، 9(1)، 38ـ42.
نجفیان‌زاده، م.، خورسندی، م.، و مبارک‌آبادی، ع. (1393). مهارت‌های تفکر انتقادی و ارتباط آن با راهبردهای مقابله با استرس در دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی اراک. گامهای توسعه در آموزش پزشکی، 11(3)، 387ـ393.
 
Battersby, M., & Bailin, S. (2013). Critical thinking and cognitive biases. OSSA Conference Archive,17. https://scholar.uwindsor.ca/ossaarchive/OSSA10/papersandcommentaries/17.
Beck, A. (1976). Cognitive Therapy and Emotional Disorder. New York: Basic Books. Beck, A. T., Rush, A., Shaw, B. F., & Emery, G. (1979). Cognitive Therapy in Depression. New York: Guilford.
Brookfield, S.D. (1987). Developing Critical Thinkers: Challenging Adults to Explore Alternate Ways of Thinking and Acting. Sanfrancisco: Jossey-Bass.
Ellis, A. (2005). Rational Emotive Behavior Therapy: a Therapist’s Guide (2nd Edition). With Catharine Maclaren. Impact Publishers.
Halpern, M. (2009). The Enhance Critical Thinking Skills in Problem-solving and Resilience on high school students. Journal of Developmental Sciences, 15(2), 121-128.
Hamamci, Z., & Büyüköztürk, Ş. (2004). The interpersonal cognitive distortions scale: development and psychometric characteristics. Psychological Reports, 95(1), 291-303.
Henderson-King, D., & Smith, M. N. (2006). Meanings of education for university students: academic motivation and personal values as predictors. Social Psychology of Education, 9(2), 195-221.
Henderson-king, D. & Mitchell, A. M. (2011). Do materialism, intrinsic aspiration and meaning in life predict student’s meanings of education?. Social Psychology Education, 14, 119-134.
Kagan, S. (2003). Kagan structures for thinking skills retrieved. Journal of Personality and Individual Difference, 38, 1805-1812.
Kim, M. R., & Han, S. J. (2016). Critical Thinking and Communication Skills in Nursing Students. Advanced Science and Technology Letters (Healthcare and Nursing, 128, 33-37.
Kovic, M. (2016). A Generalized Definition of Critical Thinking (p. 18). Swiss Skeptics Discussion, Paper Series 1.1.
Mahal, R., Asha, Ch., & Vandana, K. (2015). Critical thinking as a correlate of stress management among rural adolescent girls. Advance Research Journal Social Science, 6(1), 32-35.
Maynes, J. (2015). Critical thinking and cognitive bias. Informal Logic, 35(2), 183-203.
Nancy, L. (2006). Critical thinking disposition as a outcome of art education. Studies in Art Education, 47(3), 215-228.
Paul, R. W., Elder, L., & Bartell, T. (1997). California Teacher Preparation for Instruction in Critical Thinking: Research Findings and Policy Recommendations. ERIC, ED437379.1-184.
Paul, R., & Elder, L. (2007). Critical Thinking Competency Standards. Dillon Beach: Foundation for Critical Thinking.
Phan, H. P.(2009). Relations between goals self-efficacy critical thinking and deep processing strategies:A path analysis approach. Educational Psychology,29 (7),777-799.
Phan, H. P. (2009). The reciprocality between critical thinking and deep processing strategies: A longitudinal approach. Conference Paper for the AARE٫Canberra Australia.
Quinn, M.F. (2000). Principles and Practice of Nurse Education (4th ed.). London: University of Greenwich.
Seginer, R., & Mahajna, S. (2016). On the meaning of higher education for transition to modernity youth: Lessons from future orientation research of Muslim girls in Israel. International Journal of Educational Research, 76, 112-119.
Zahariah, M.Z., Irfah, M., Fauziah, N., & Zaini, A. (2013). Assessing student approaches to learning: A case of business student at the faculty of business management,Uitm. Social and Behavioral Sciences, 90, 904-913.
zeki, A. (2015). The effects of microteaching on the critical thinking dispositions of pre-service teachers. Australian Journal of Teacher Education, 40(6),140-153.